ابن فهد الحلي (مترجم: نائيجى نورى)

58

عدة الداعي ونجاح الساعي (آداب راز ونياز به درگاه بى نياز) (فارسى)

اسم اعظم در اين سخن است « يا حىّ يا قيّوم » و گفته شده اسم اعظم « يا ذا الجلال و الاكرام » است عده‌اى ديگر گفتند در اين سخن است : « يا هو يا من لا هو الّا هو » . سخن عده‌اى ديگر آنكه اسم اعظم همان « اللَّه » است و آن از : ( 1 ) اسماى مشهور پروردگار است . ( 2 و 3 ) بالاترين مقام را در ذكر و دعا دارد ( 4 ) و امام همه اسما است . ( 5 ) و كلمه اخلاص مختص به اوست و ( 6 ) شهادت به او داده مىشود . و اين قول خيلى به صواب نزديك است ، زيرا رواياتى كه مدلول آن اين است كه « اللَّه » اسم اعظم مىباشد فراوان است . [ امتيازات « اللَّه » ] پس بدان كه اين اسم مقدس امتيازاتى بر سائر اسماء دارد : اول : اللَّه اسم خاص ذات مقدس حق است كه مخصوص اوست و به حقيقت و يا مجاز بر ديگران اطلاق نمىشود . خداى تعالى فرمود : « هل تعلم له سميّا » « 1 » آيا جز اللَّه را ديديد كه اسم اللَّه داشته باشد . دوم : اين اسم دلالت بر ذات دارد و هر كدام از باقى اسماء بر معانى ديگر دلالت دارند مثل قادر كه بر قدرت دلالت دارد و عالم كه بر علم دلالت دارد و امثال آن . سوم : همه اسماء به اين نام ناميده مىشود و او به اسم ديگرى ناميده نمىشود مثلا به اسم الهى صبور مىگويند كه وى اسمى از اسماء اللَّه است و نمىگويند : اللَّه اسمى از اسماى صبور يا رحيم يا شكور است و با شش امتيازى كه قبلا گذشت مجموع امتيازات اين اسم به نه مىرسد . سليمان و آصف برخيا و روايت شده است كه سليمان عليه السلام وقتى آمدن بلقيس را فهميد و بين آنها تنها يك فرسخ مانده بود فرمود : أَيُّكُمْ يَأْتِينِي بِعَرْشِها قَبْلَ أَنْ يَأْتُونِي مُسْلِمِينَ « 2 » كى تخت بلقيس را مىتواند بياورد قبل از آنكه بلقيس و اطرافيان به تسليم بيايند ؟ قالَ عِفْرِيتٌ مِنَ الْجِنِّ « 3 » عفريتى از جن ( يعنى يكى از سركشان اجنّه كه بسيار زيرك بود ) گفت : أَنَا آتِيكَ بِهِ قَبْلَ أَنْ

--> ( 1 ) . 19 / مريم ، 65 . ( 2 ) . 27 / نمل ، 38 . ( 3 ) . 27 / نمل ، 38 .